W nocy z 18 na 19 czerwca 1831 r. do Płocka wkroczył rosyjski oddział rozpoznawczy pod dowództwem atamana Własowa.
W trakcie Powstania Listopadowego, po klęsce pod Ostrołęką i w obliczu ofensywy rosyjskiej, do Płocka przybył zagon rozpoznawczy armii carskiej. Oddział liczący około 1700 ludzi pod dowództwem atamana Własowa zajął miasto nocą 18/19 czerwca, wywołując panikę wśród mieszkańców i władz. Rosjanie pozostali w Płocku zaledwie kilka dni, lecz ich obecność przyniosła groźne konsekwencje sanitarne.
Wojsko · 18 czerwca 1831
Opis wydarzenia
W czerwcu 1831 roku sytuacja militarna Powstania Listopadowego uległa dramatycznemu pogorszeniu. Po zwycięstwie Rosjan w bitwie pod Ostrołęką (26 maja) i śmierci naczelnego wodza armii rosyjskiej generała Iwana Dybicza na cholerę (10 czerwca) dowództwo objął feldmarszałek Iwan Paskiewicz. Nowa strategia zakładała obejście Warszawy od zachodu – główne siły rosyjskie miały przeprawić się przez Wisłę w rejonie dolnej Wisły (okolice Włocławka lub Osieka) i uderzyć na stolicę od strony Prus.
W ramach przygotowań do tego manewru dowództwo rosyjskie wysłało na Mazowsze Płockie i ziemię dobrzyńską oddział rozpoznawczy (zagon) pod dowództwem atamana Maksyma Własowa. Jego zadaniem było rozpoznanie dróg, mostów i możliwości przeprawy przez Wisłę.
W nocy z 18 na 19 czerwca 1831 r. oddział Własowa wkroczył do Płocka. Miasto nie było przygotowane na bezpośrednie zagrożenie – brakowało silnego garnizonu, a polskie siły w regionie były rozproszone. Wśród mieszkańców i władz miejskich wybuchła panika. Część ludności, a także cenne dokumenty, kasy oraz zapasy żywności ewakuowano na lewy brzeg Wisły, w rejon Gostynina. Polski komendant wojskowy województwa płockiego, pułkownik Antoni Mioszkowski, również przeprawił się z częścią oddziałów na stronę gostynińską.
Według relacji, doszło do krótkiego starcia z polskim oddziałem ochotników (m.in. pod dowództwem majora Walknowskiego). Oddział Własowa przebywał w Płocku bardzo krótko – już 21 czerwca pomaszerował dalej w kierunku Dobrzynia nad Wisłą i Bobrowników.
Niestety, żołnierze przywieźli ze sobą cholerę azjatycką. Epidemia szybko rozprzestrzeniła się w mieście i trwała aż do późnej jesieni 1831 roku, pochłaniając liczne ofiary wśród mieszkańców Płocka. W tym trudnym okresie działał w mieście polowy lazaret założony przez znanego lekarza żydowskiego Filipa Lubelskiego, w którym leczono zarówno rannych żołnierzy polskich i rosyjskich, jak i chorych na cholerę.
Wydarzenie to pokazało słabość polskiej obrony na tym odcinku frontu i przyczyniło się do wzrostu niepokoju w Królestwie Polskim. Kilka tygodni później, na początku lipca, przez Płock przeszły już główne siły armii Paskiewicza.
Źródła i bibliografia
Komentarze (0)
Dodaj komentarz
Tego dnia w historii
Inne wydarzenia 18 czerwca
Odkryj kolejne rozdziały historii Płocka z tego samego dnia.
Powstaje pierwsza polska olejarnia w Płocku przy ul. 3 Maja 41
W Płocku przy ulicy 3 Maja 41 uruchomiono pierwszą w mieście olejarnię prowadzoną przez polskich przemysłowców. Dotychczasowe zakłady tego typu (pięć olejarni „niechrześcijańskich”) według lokalnej prasy nie były tym samym – nowy zakład symbolizował odrodzenie polskiej przedsiębiorczości po odzyskaniu niepodległości. Założony przez trzech dzielnych przemysłowców, na początek oferował olej oraz kaszę gryczaną i został urządzony z dbałością o higienę.
Po 5-letniej przerwie otwarto ponownie drogowo-kolejowy most na Wiśle, patronem został Marszałek Konstanty Rokossowski.
Po zniszczeniu mostu przez wycofujące się wojska niemieckie w styczniu 1945 roku Płock przez ponad pięć lat pozbawiony był stałej przeprawy przez Wisłę, korzystając jedynie z prowizorycznych przepraw promowych i pontonowych. 18 czerwca 1950 roku uroczyście oddano do użytku odbudowany most drogowo-kolejowy, który w duchu ówczesnej polityki otrzymał patronat Marszałka Polski Konstantego Rokossowskiego. Ceremonia miała wyłącznie charakter państwowo-partyjny – bez poświęcenia religijnego – z udziałem Ministra Komunikacji i przedstawicieli PZPR.
Tragiczna śmierć pilota Marka Szufy podczas V Płockiego Pikniku Lotniczego
18 czerwca 2011 roku podczas V Płockiego Pikniku Lotniczego (Air Show) rozbił się na Wiśle samolot akrobacyjny Christen Eagle II N54CE pilotowany przez kpt. Marka Szufę. Doświadczony pilot, instruktor i wielokrotny mistrz Polski w modelarstwie lotniczym zmarł po akcji ratunkowej w płockim szpitalu. Katastrofa podczas pokazu Air-Snake wstrząsnęła miastem i spowodowała wieloletnią przerwę w organizacji pikników lotniczych.