Dr inż. Jakub Chojnacki zostaje prezesem Towarzystwa Naukowego Płockiego

Opis wydarzenia

W 1968 roku Towarzystwo Naukowe Płockie przeżywało ważny moment transformacji. 7 maja tego roku zmarł dotychczasowy prezes, adwokat Tadeusz Gierzyński (pełnił funkcję od 1957 r.), wybitny działacz społeczny i inicjator wielu inicjatyw kulturalnych, w tym współtwórca Mazowieckiego Towarzystwa Kultury.

W atmosferze politycznej wiosny 1968 roku (w tym wydarzeń marcowych) kandydatura intelektualnego lidera TNP, prof. Kazimierza Askanasa, nie została zrealizowana. Ostatecznie 27 czerwca 1968 r. sekretariat Komitetu Miejskiego i Powiatowego PZPR w Płocku zarekomendował na stanowisko dotychczasowego wiceprezesa – dr. inż. Jakuba Chojnackiego. Formalny wybór dokonał zarząd Towarzystwa 28 czerwca 1968 roku.

Dr inż. Jakub Chojnacki (1922–2006) – prawnik, inżynier technologii drewna i doktor nauk politycznych – był postacią doskonale znaną w Płocku.

Urodzony w Sierpcu, od 1943 r. związany z Płockiem. Pracował m.in. jako dyrektor tartaku, a w latach 1961–1968 pełnił funkcję zastępcy przewodniczącego Prezydium Miejskiej Rady Narodowej w Płocku (odpowiadał za sprawy komunalne i mieszkaniowe). Od 1952 r. był członkiem TNP, w latach 1960–1961 sekretarzem generalnym, a 1961–1968 wiceprezesem.

Jego wybór na prezesa był więc naturalną kontynuacją wieloletniego zaangażowania w działalność Towarzystwa.

Pod przewodnictwem Chojnackiego TNP przeszło okres dynamicznego rozwoju mimo ograniczeń epoki PRL:

• Rozbudowa i modernizacja siedziby przy pl. Narutowicza 8 oraz przeniesienie Biblioteki im. Zielińskich do „Domu pod Opatrznością” (1976), a następnie jej rozbudowa w latach 90.
• Intensyfikacja działalności wydawniczej – kontynuacja kwartalnika „Notatki Płockie”, liczne publikacje monograficzne i popularnonaukowe.
• Ożywienie współpracy z ośrodkami naukowymi w kraju i za granicą.
• Powołanie oddziałów TNP m.in. w Sierpcu, Wyszogrodzie i Łęczycy.
• Organizacja seminarium doktoranckiego (od 1970 r.).
• Kluczowa rola w realizacji jednego z największych przedsięwzięć kulturalnych Płocka XX wieku – sprowadzeniu i zawieszeniu w 1982 roku w bazylice katedralnej brązowej kopii romańskich Drzwi Płockich (oryginał z XII w. znajduje się w Nowogrodzie Wielkim).

Chojnacki był też inicjatorem i współautorem wielu publikacji poświęconych dziejom miasta, w tym prac o petrochemii i jej wpływie na rozwój Płocka.

W plebiscycie „Gazety Wyborczej” w 2000 roku Jakub Chojnacki został uznany za najwybitniejszego płocczanina mijającego stulecia. Po zakończeniu kadencji w 2002 roku otrzymał tytuł prezesa honorowego. Zmarł 18 września 2006 roku w Płocku. Jego imię nosi dziś jedna z płockich ulic.

28 czerwca 1968 roku nie było więc jedynie formalną zmianą na stanowisku – było początkiem ponadtrzydziestoletniego okresu stabilnego, efektywnego i głęboko zakorzenionego w lokalnej społeczności przywództwa, które na trwałe wpisało się w historię kulturalną i naukową Płocka.

Źródła i bibliografia