Trzecia i ostatnia wizyta gen. Józefa Hallera w Płocku

Opis wydarzenia

29 sierpnia 1924 r. gen. broni Józef Haller, pełniący wówczas funkcję generalnego inspektora artylerii, zakończył kolejny etap konnego rajdu inspekcyjnego wjazdem do Płocka. Wyruszył rano z majątku Wróblewo pod Płońskiem, należącego do jego dawnego adiutanta, płk. Michała Bajera. Po drodze witały go bramy triumfalne — m.in. w Malewie Adama Gorskiego z napisem „Witaj Wodzu” i w Nadółkach Stefana Gorskiego — oraz owacje ziemian, włościan i straży ogniowej.

Daleko przed miastem generała oczekiwała asysta oficerów stacjonującego w Płocku 8. pułku artylerii polowej. Powitanie nastąpiło wieczorem przy rogatkach płońskich. Zebrali się tam dowództwo garnizonu, komitet powitalny, harcerze, orkiestra wojskowa i mieszkańcy. Hallerowi towarzyszyli syn Eryk oraz adiutant kpt. Kazimierz Leśniewski.

Następnego dnia, 30 sierpnia, generał przeprowadził inspekcję 8. pułku artylerii polowej, ze szczególnym uwzględnieniem wyszkolenia oficerów. Złożył wieniec na Bratniej Mogile na północnych obrzeżach miasta, gdzie spoczywali obrońcy Płocka polegli w sierpniu 1920 r. Odwiedził kościół garnizonowy i przeznaczył pieniądze na jego remont. Zwiedził także Towarzystwo Naukowe Płockie — śladem wizyty pozostał autograf Hallera, jego syna i kpt. Leśniewskiego w Księdze Pamiątkowej TNP. Wieczorem w Resursie Obywatelskiej odbył się raut z udziałem elit miasta i oficerów garnizonu.

W niedzielę 31 sierpnia Haller wziął udział w zawodach wojskowych pod Parzeniem. Stamtąd pojechał do Radomic, do majątku posła Tadeusza Świeckiego, a następnie do Kijaszkowa Leona Lisowskiego. Z licznej konnej asysty wyruszył dalej, w kierunku Torunia i swojego majątku w Gorzuchowie.

Była to ostatnia wizyta Błękitnego Generała w Płocku. Ani w 1919, ani w 1924 r. Rada Miasta nie nadała mu tytułu Honorowego Obywatela — okazji, jak zauważał później Grzegorz Gołębiewski, już nie było. Haller, kojenda II Brygady Legionów, Armii Polskiej we Francji i Frontu Północnego w 1920 r., pozostał w pamięci miasta przede wszystkim dzięki drugiej wizycie z lipca 1919 r. oraz stacjonowaniu hallerczyków w Płocku w latach 1919–1920.

Źródła i bibliografia